Hiện tượng phát tia lửa điện do mài mòn chổi than là một vấn đề thường gặp trong hoạt động của động cơ DC hoặc động cơ không đồng bộ rôto quấn dây. Tia lửa điện không chỉ làm tăng tốc độ mài mòn chổi than và vòng góp/vòng trượt, mà còn tạo ra nhiễu điện từ và thậm chí có thể gây nguy hiểm về an toàn. Morteng phân tích nguyên nhân của vấn đề từ những điểm sau:
Hiệu năng: Chổi than mòn nhanh và phải thay thế thường xuyên; phát sinh tia lửa điện rõ rệt trong quá trình hoạt động, thậm chí làm cháy bề mặt vòng trượt; chổi than bị giật hoặc rung lắc.
Các nguyên nhân cơ học chính gây ra tia lửa điện:
Tiếp xúc giữa bàn chải và lông mày không tốt: Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất.
Áp suất lò xo không đủ: Sự lão hóa, biến dạng của lò xo, hoặc cài đặt áp suất ban đầu quá thấp có thể dẫn đến áp suất tiếp xúc không đủ giữa chổi than và vòng chuyển mạch/vòng trượt, làm tăng điện trở tiếp xúc, khiến các điểm tiếp xúc nóng lên và làm tăng khả năng phát sinh tia lửa điện trong quá trình chuyển mạch dòng điện hoặc rung động nhỏ.
Áp lực lò xo quá mức: Mặc dù áp lực quá mức có thể cải thiện sự tiếp xúc, nhưng nó làm tăng ma sát cơ học và mài mòn, tạo ra nhiệt lượng và bụi carbon quá mức, và có thể làm hỏng lớp màng oxit trên bề mặt cổ góp, do đó làm tăng hiện tượng phát tia lửa điện.
Chổi than bị kẹt trong giá đỡ chổi than: Sự biến dạng của giá đỡ chổi than, sự tích tụ cặn bẩn, kích thước chổi than không phù hợp hoặc sự mài mòn ở các cạnh của chổi than có thể khiến chúng chuyển động không linh hoạt bên trong giá đỡ chổi than, ngăn cản chúng theo sát các rung động nhỏ hoặc độ lệch tâm của vòng cổ góp/vòng trượt, dẫn đến tiếp xúc không ổn định.
Các khuyết tật bề mặt trên vòng chuyển mạch/vòng trượt: Các bất thường trên bề mặt (vết xước, vết lõm, vết cháy), độ lệch tâm/hình elip quá mức, các tấm mica nhô ra (trên vòng chuyển mạch), hoặc chuyển động trục quá mức có thể làm gián đoạn sự tiếp xúc trượt liên tục và trơn tru giữa chổi than và bề mặt quay.
Lắp đặt chổi không đúng cách: Chổi không được lắp đặt chính xác ở vị trí trung tâm hoặc ở góc độ chính xác.
Rung động máy quá mức: Rung động từ chính động cơ hoặc thiết bị truyền động được truyền đến khu vực chổi than, gây ra hiện tượng chổi than chuyển động.
Mòn không đều của vòng cổ góp/vòng trượt: Dẫn đến bề mặt không bằng phẳng.
Thời gian đăng bài: 27/08/2025
